Doorverwijzen

Belangrijke rol weggelegd voor eerstelijnshulpverleners

Verschillende auteurs hebben de laatste decennia het klassieke zwart-wit denken over verslaving in vraag gesteld en aangetoond dat problematisch middelengebruik een procesmatig beloop kent met verschillende graden van ernst. Deze ondertussen ingeburgerde continuüm-opvatting impliceert dat de aanpak van problematisch middelengebruik ruim en gedifferentieerd moet zijn: de doelstelling en intensiteit van de interventies moet afgestemd zijn op de actuele noden, vragen en mogelijkheden van de individuele cliënt. Dit impliceert ook dat de aanpak niet langer alleen een zaak is voor de gespecialiseerde alcohol- of drughulpverlening, maar bij uitbreiding zeker ook voor de eerstelijnsgezondheidszorg.

De eerstelijnsgezondheidszorg is bij uitstek geplaatst om vroegtijdige kortdurende interventies te doen vóór er sprake is van een ernstige problematiek. De Wereldgezondheidsorganisatie pleit dan ook voor de inzet van screening en vroeginterventie in de eerstelijnsgezondheidszorg.

We ontwikkelden voor u als eerstelijnshulpverlener een toolbox op maat: de me-ASSIST.

Wanneer doorverwijzen?

Heeft een kortdurende interventie ondanks enkele vervolgcontacten niet de gewenste effecten of is intensere diagnostiek nodig, dan kan een doorverwijzing naar de gespecialiseerde hulpverlening aangewezen zijn. Is er sprake van afhankelijkheid, psychiatrische comorbiditeit, complexe problematiek of risico's voor complicaties bij ontwenning, dan is een doorverwijzing sowieso noodzakelijk.

Ook doorverwijzen maakt integraal deel uit van het begeleidingsproces en dient met de nodige zorg te gebeuren. Het is meer dan enkele adressen meegeven. Om de cliënt niet de indruk te geven dat hij afgewezen wordt, is het belangrijk het hoe en waarom van deze verwijzing uit te leggen.

Als na een doorverwijzing de behandeling door een gespecialiseerde dienst wordt opgenomen, hoeft dit niet te betekenen dat de rol van de eerstelijnshulpverlener is uitgespeeld of dat de begeleiding volledig uit handen wordt gegeven. Voor sommige deelaspecten van een globaal behandelingsplan zoals nazorg, medische begeleiding of sociale problemen kan de eerste lijn ingeschakeld blijven.

Sociale kaart

Het zorg- en hulpaanbod in Vlaanderen is zeer gevarieerd. Wegwijs in de drughulpverlening geeft beknopt weer welke vormen van hulp er ter beschikking zijn. Voor een overzicht van de hulpverleningsinstellingen die lid zijn van VAD kan u terecht op iDA-web. Voor een geschikt doorverwijsadres kan u ook contact opnemen met De DrugLijn.